Context
De eerste sinaasappelbomen werden
door de Portugezen in de 16e eeuw naar Brazilië gebracht. Op dit
moment neemt Brazilië 30% van de wereldwijde sinaasappelproductie
voor zijn rekening, waarvan 98% bestemd is voor de export. De
sinaasappelindustrie biedt meer dan 400.000 mensen werk in de
regio's São Paulo en Paraná. ACIPAR werd opgericht als
belangenorganisatie van sinaasappelboeren. De arbeidsomstandigheden
in de twee zeer modern uitgeruste concentraatfabrieken waaraan zij
leveren, zijn uitstekend. Er is veel aandacht voor
milieuaspecten.
Ontwikkeling
De fairtrade markt biedt de
leden van ACIPAR eerlijke handelsvoorwaarden voor de afname van 70%
van hun fruit. De boeren ontvangen een eerste betaling bij het
afleveren van hun fruit, en aan het eind van het jaar een aandeel
in de winst van de betreffende concentraatfabriek. Aanvankelijk was
de ontwikkelingspremie uitsluitend bestemd voor programma's ten
behoeve van seizoensarbeiders, met aandacht voor onder andere
medische en tandheelkundige zorg (Terug naar de glimlach) en
scholing. Intussen ontvangt ACIPAR de ontwikkelingspremie, die
sinds 2010 aanzienlijk is verhoogd, rechtstreeks. Het geld
wordt onder andere besteed aan verbetering van de productie,
sociale programma's - ook ten behoeve van de tijdelijke plukkers -
en kosten van de organisatie.
Rol Fair Trade Original
ACIPAR bevindt zich
in een overgangspositie. De organisatie, die slechts twee
medewerkers telt, moet versterkt worden om de projecten ter
besteding van de ontwikkelingspremie op een goede manier uit te
voeren. Via deze projecten kan de organisatie tegelijkertijd de
band met haar leden versterken. ACIPAR wil bovendien gunstiger
(prijs)afspraken maken met de concentraatfabrieken, en anders het
concentraat in eigen beheer gaan produceren en zelf de export ter
hand nemen.
Toekomst
De sinaasappelsector in Brazilië
wordt in toenemende mate overheerst door een klein aantal
verwerkende bedrijven die steeds vaker op grote plantages hun eigen
sinaasappels verbouwen. Dit maakt de situatie van kleine en
middelgrote boeren kwetsbaar. Daarnaast zijn de productiekosten
gestegen, bijvoorbeeld door de hoge olieprijzen, terwijl de oogsten
bedreigd worden door de greeningziekte. Toegang tot de fairtrade
markt is en blijft daarom voor de boeren van groot belang omdat dit
hen afzetmogelijkheden biedt en extra financiële ruimte om de
productie op peil te houden.