Sinds jaar en dag voert Fair Trade Original rietsuiker uit
Mauritius. Het eerlijke gehalte zat voorheen voornamelijk in het
feit dat de suiker ter plekke in zakjes wordt afgevuld door de
organisatie Craft Aid waar 40% van de medewerkers gehandicapt is.
De suikerboeren kregen een eerlijke prijs en er vonden
ontwikkelingsprogramma's plaats, maar de suiker droeg niet het Max
Havelaar keurmerk. En dat ging wringen, want er kwamen meer klanten
voor de suiker - maar men wilde wel de garantie van het
keurmerk.
Om in aanmerking te komen voor het internationale Fairtrade
keurmerk - dat in Nederland wordt uitgegeven door de ¬Stichting Max
Havelaar - moeten boeren voldoen aan een reeks van eisen en zich
laten certificeren. Dat kost geld en inspanning maar biedt
vervolgens toegang tot een klantengroep die bereid is meer te
betalen voor hun product. In samenwerking met de Engelse
collega-organisatie Traidcraft en Craft Aid, zette Fair Trade
Original een programma op om suikerboeren klaar te stomen voor
Fairtrade certificering.
Na een moeizame start besloten de coöperaties die zich hadden
aangemeld zich niet langer als groep te laten certificeren, maar
als individuele coöperaties. Dit bracht hogere kosten met zich mee,
maar nu konden zij hun eigen tempo bepalen, ze hoefden niet langer
te wachten totdat de zwakste schakel het gewenste niveau had
bereikt. In oktober 2008 was het finale plan klaar, men verwachtte
het project in drie maanden af te ronden.
Maar een nieuw probleem deed zich voor. Een op Mauritius veel
gebruikt pesticide, Gramoxone, stond op de lijst van verboden
middelen voor het Fairtrade keurmerk gezien het schadelijke
karakter voor de mensen die ermee werken. Het middel was al een
tijdje van de markt, maar het zou moeilijk zijn de boeren ervan te
weerhouden het te gaan gebruiken als het weer beschikbaar kwam. Ze
hadden een slechte oogst achter de rug en de productiekosten liepen
op, wat de populariteit van het goedkope Gramoxone verklaart. In
reactie daarop plaatste de boereninkooporganisatie Farmers Service
Corporation (FSC) in Mauritius het middel ook op hún lijst van
verboden middelen, waardoor de boeren het niet langer kunnen
inkopen. De kwestie leidde tot een flinke vertraging, maar het
proces kon door.
Medio 2009 werden de vijf betrokken coöperaties uiteindelijk
onder de loep genomen. Het eindrapport viel tegen, er waren toch
nog een aantal problemen die moesten worden opgelost. Zo was niet
inzichtelijk wie eigenaar was van de suiker op het moment van
verwerking. Als de suikerfabrieken eigenaar werden, zouden ook zij
gecertificeerd moeten worden. Nu is geregeld dat de suikerboeren
eigenaar blijven, totdat de suiker het land verlaat. Eind 2009
namen de vijf coöperaties officieel hun certificaat in ontvangst en
in de loop van 2010 kon Fair Trade Original bij de nieuwe
inkoopronde het Max Havelaar keurmerk op de verpakking
plaatsen.
In juli 2011 hebben zich nu dus 27 coöperaties bij de
eerste groep gecertificeerde coöperaties gevoegd. Fair Trade
Original importeert hun suiker voor de verkoop in zakjes van 500
gram en als ingrediënt voor de hazelnootpasta.